
Tuesday, October 14, 2025
Nowy Zarzad i Pierwsze Spotkanie z Markiem Kaminskim, 26 Wrzesnia 2025 r.

Monday, September 11, 2023
Klub im. H. Modrzejewskiej - Narodowe Czytanie, "Nad Niemnem" Elizy Orzeszkowej, 9.9.2023
Narodowe Czytanie, 9 września 2023 r. Los Angeles
Projekt Konsulatu Rzeczpospolitej Polskiej w Los Angeles, pod patronatem honorowym Konsul Generalnej RP w Los Angeles, Marty Wolańskiej.
Współpraca: Polska Parafia Matki Bożej Jasnogórskiej – Sanktuarium Jana Pawla II; Polska Macierz Szkolna, Biblioteka Millennium; Klub Kultury im. Heleny Modrzejewskiej
W Sobotę 9 wrzesnia 2023 r. Konsulat RP we współpracy z czterema organizacjami polonijnymi przedstawił Narodowe Czytanie, ogólnoświatową impreze kulturalną mającą na celu popularyzację lektury i literatury polskiej. W tym roku tematem była powieść Nad Niemnem Elizy Orzeszkowej, wybrana ze względu na temat powstania styczniowego jaki, między innymi, poruszała. Rok 2023 - to 160 rocznica wybuchu tego powstania.
KIM BYŁA ELIZA ORZESZKOWA?
Słowo o pisarce i powieści Nad Niemnem
Dr Maja Trochimczyk, Prezes Klubu im. Heleny Modrzejewskiej
Kim była Orzeszkowa? Znana pod nazwiskiem pierwszego męża (Piotr Orzeszko – stąd Orzeszko-wa), jako dziecko nazywala sie Elżbieta Pawłowska, a była córką adwokata Benedykta. Urodziła sie 6 czerwca 1841 roku w majątku rodzinnym Milkowszczyzna, ale po śmierci ojca (zmarł gdy miala tylko trzy lata) mieszkała w Grodnie, mieście teraz w Białorusi. Kiedyś to było duże polskie miasto na Kresach wschodnich, niedaleko Białegostoku.
W domu nazywano ja z francuska Elise, Lisa, a do szkół pojechała do
Warszawy na pensję, gdzie zaprzyjaźniła się z Marią Konopnicką, później równie
słynną pisarką. Ojciec miał wielki księgozbiór, wiec było co czytać; od dziecka
Eliza wykazywała talent literacki. Jednak miała zaledwie 17 lat, gdy matka
wybrała jej kandydata na męża. Piotr Orzeszko był od niej starszy o 16 lat. Po
ślubie w 1858 roku zamieszkała w jego majątku w Ludwinowie. Podczas powstania
styczniowego w 1863 roku pomagali powstańcom, m. in. opiekowali się przez dwa
tygodnie rannym przywódcą powstania Romualdem Trauguttem. Ta dobroć kosztowała
ich wiele. Znalazł sie donosiciel, który powiadomił o tym władze rosyjskie, w
rezultacie Piotr Orzeszko został aresztowany i zesłany na Sybir, gdzie zmarł, a
majątek zabrał rząd rosyjski. Orzeszkowa wróciła do domu rodzinnego; zaczęła
więcej czytać i pisać – nowele, artykuly, i powieści. Po sprzedaży
majątku w 1869 roku, do śmierci mieszkała w Grodnie i zarabiała na życie jako
pisarka.
Talent
artystyczny, uważną obserwację, i wrażliwość na melodię języka łączyła z pozytywną
filozofią życia. Należała do grupy tzw. pozytywistów, którzy szukali sposobu na
narodowe przetrwanie w dobie represji po upadku powstania. Wierzyła w ideały
sprawiedliwości społecznej, emancypację kobiet – to znaczy ich wykształcenie,
wychowanie w wartościach moralnych, narodowych i religijnych, oraz prawo do
pracy zawodowej. Dziś kobiety mają te prawa, wtedy nie mogły nawet pójść na
studia. Pamietajmy, że Maria Skłodowska musiała jechać do Paryża aby studiować
chemię i fizykę. Na ziemiach polskich rządzonych przez Rosję studiować nie
mogła.
Orzeszkowa
wierzyła w wartości narodowe, związane ze społecznością szlachty zaściankowej i
wieśniaków, orędowała za współpracą klas społecznych. Podziwiała tradycje
szlachty zaściankowej – mieli tytuły i herby szlacheckie, ale mało pieniędzy,
więc wszyscy pracowali w swoich małych mająteczkach. „Szlachcic na zagrodzie,
równy wojewodzie!” Szlachcianki nosiły białe rękawiczki, aby odróżnić się od chłopek...
W dzieciństwie, Babcia też mnie ubierała
w takie rękawiczki do kościola, podczas wakacji na wsi.
Bohaterowie
Orzeszkowej żyli blisko natury, tworzyli bliskie, serdeczne więzy między ludźmi
– w rodzinie, w zaścianku: razem pracowali, obchodzili święta, śpiewali, bawili
się. Słowem idylla. Ten model życia, w którym każdy może mieszkać w domku z
ogrodem, hodować żywność, i cieszyć się kontaktem z naturą, jest idealnym
wzorem dla całej ludzkości. Na Ziemi jest wystarczająco dużo miejsca, aby go
zrealizować. Podobno wszystkich ludzi na świecie można by pomieścić w domkach z
ogródkami na obszarze równym Rosji. Gdyby ich stłoczyć w mieszkaniach, to
dziewięć miliardów by się zmieściło w Australii, a jakby w wielkich wieżowcach
jak na Manhattanie – to by wystarczyła całej ludzkości Nowa Zelandia.
Miejsca jest dość dla wszystkich. Tylko bogacze, miliarderzy, właściciele
gigantycznych korporacji tego nie chcą – bo niezależni, dumni, samowystarczalni
ludzie nigdy nie będą ich niewolnikami.
Orzeszkowej
nie podobali się najbogatsi ze szlachty, wynarodowieni, snobistyczni, znudzeni,
wyzyskujący wieśniaków – bo sami nie pracowali, byli „powyżej” prozy codzienności...
Krytykowała snobizmy, sobiepaństwo i pasożytnictwo bogaczy, za granicą wykształconych
Polaków, którzy odcinali się od swoich korzeni, od spraw narodowych. Propagowała
kult pracy, jako lekarstwo na wszystko. Zależało jej też na asymilacji i
akceptacji Żydów, którym poświęciła kilka powieści. W sumie napisała tych
powieści i tomów opowiadań ponad czterdzieści. Pozwolę sobie zacytować trochę tytułów:
Ostatnia miłość, Z życia realisty, Na prowincji, W klatce, Cnotliwi, Pan
Graba, Marta, Pompalińscy, Meir Ezofowicz, Widma, Sylwek Cmentarnik,
Dziurdziowie, Cham, Jędza, Melancholicy i Bańka mydlana.
W
1904 roku Orzeszkowa była kandydatką do nagrody Nobla w dziedzinie literatury,
konkurowała wtedy z Henrykiem Sienkiewiczem, który w ostateczności tę nagrode
dostał za arcydzieło jakim jest Quo Vadis. Powieścią „Elise Orzeszko” zgłoszoną
do nagrody było Nad Niemnem. Pisarka zmarła w 1910 roku (była prawie rówieśnicą
Heleny Modrzejewskiej, 1840-1909) a została pochowana w Grodnie. Józef
Kotarbiński na pogrzebie powiedział: „Ona
była żywą mądrością i czującym sercem całej epoki...” Dziś na jej cześć stoi w Grodnie pomnik, a dwa pomniki
Orzeszkowej są w Warszawie.
Powieść Nad Niemnem powstała na zamówienie; najpierw ukazała się w
serializacji w Tygodniku Ilustrowanym w 1887 roku. W całości powieść
została opublikowana w trzech tomach rok później. Nad Niemnem ukazuje
życie szlachty – i najbogatszej, i zaściankowej – na Kresach wschodnich, w
okolicach Grodna. Jest oparta na autentycznych obserwacjach autorki. Akcja
dzieje się głównie w Korczynie – majątku Benedykta Korczyńskiego wzorowanym na
majątku Miniewicze państwa Kamieńskich. Niedaleko jest zaścianek ubogiej
szlachty Bohatyrowicze: to prawdziwa miejscowość, później była tam wieś
Samostrzelniki... a czy po wojnie coś tam zostało, nie wiemy. Skarbkowo mojej
ciotecznej babki Antoniny Glińskiej niedalego od Baranowicz, po jej deportacji
z synami na Syberię było włączone do kołchozu, zaorane w całości, tylko jedna
grusza została na miedzy... Opowiadała mi ze smutkiem o tym Ciocia Tonia a ta
jej ostatnia grusza trafiła do mojego wiersza...
Tematem powieści Nad Niemnem miał być początkowo mezalians (taki
miał być tytuł, Mezalians właśnie) panny z dobrego domu, choć zubożałej,
ale wywodzącej się z wysokich sfer, Justyny Orzelskiej (kuzynka Państwa
Korczyńskich) oraz jej ukochanego, prostego i uczciwego Jana Bohatyrowicza,
biednego szlachcica z zaścianka. Autorka rozszerzyła po trochu liczbę postaci i
tematów, portretując w powieści całe środowisko szlacheckie, różne warstwy
społeczne, krajobrazy i przyrodę. Wiele miejsca poświęciła na opisy natury – można
w tekście znaleźć dokładne wizerunki aż 140 różnych roślin! Wydarzenia w czasie
akcji w 1886 roku są konfrontowane ze wspomnieniami z dawnych lat, z czasów
powstania styczniowego. Decyzje, wartości, czy losy bohaterów „teraz” mają
odbicie w zwierciadle przeszłości, gdy podobne sytuacje prowadziły do innych
decyzji, innych konsekwencji.
Historyk i krytyk literatury Stanisław Brzozowski nazwał Orzeszkową
„młodszą siostrą Mickiewicza” – bo powróciła do tematów i miejsc znanych z jego
eposu Pan Tadeusz, umiejscowionego na Litwie w dworach i dworkach
szlacheckich ... Popularność powieści Nad Niemnem spowodowała
interwencję rosyjskiej cenzury: zakazano druku jej czwartego wydania w
1890 roku. Nad Niemnem było popularne przez lata. Potem stało się kanwą
dwóch filmów, zrealizowanych w 1939 roku i w 1987 roku, oraz serialu TV. Na jej
podstawie powstały też dwie sztuki teatralne. Wspaniała panorama życia Nad
Niemnem zawiera wiele przykładów autentycznego języka polskiego z okolic
Grodna na Kresach, zwłaszcza w rodzinie Bohatyrowiczów, najbardziej pozytywnych
bohaterow powieści. O języku Orzeszkowa pisała:
„jedną z cech najoryginalniejszych i najciekawszych, które tych ludzi
wyróżniają jest właśnie ich mowa, ich polszczyzna. Zrazu nawykłym do
dzisiejszego literackiego i salonowego języka wydaje się ona tak szczególną, że
niektórych wyrażeń zrozumieć prawie nie można [...] Jednak po wsłuchaniu się w
nią długim i bacznym okazuje się ona po prostu starą polszczyzną i zupełnie
czystą, tylko tak starą, że po wiele wyrazów chodzić trzeba do Reja [...] Robi wrażenie mowy poważnej, czystej i zupełnie
rodzimym duchem przejętej, tym więcej, że i składni, szykowi wyrazów i zwrotom
okresów nadają jakiś ton staroświecczyzny”.
Nie sa staroświeckie tylko ponadczasowe te wartości i ideały jakie
promuje Orzeszkowa w książce przedstawiającej wizję życia godnego i
sprawiedliwego, opartego na tradycjach rodzinnych i narodowych, zasadach
moralnych, szacunku i miłości dla bliskich. Jest to życie blisko natury;
spokojna egzystencja w domach z ogrodami, „obejściami” – w domach otoczonych
żyznymi polami, gdzie każda rodzina może sobie wypracować wszystko, czego im
potrzeba. Taki ideał wizjonersko promowała Orzeszkowa w XIX wieku; taki ideał
jest aktualny i dla nas, i dla całego świata, na dziś i na jutro.
Monday, January 16, 2023
Nagrody im. Modrzejewskiej 2022 dla Katarzyny Smiechowicz i Marka Probosza, 19 lutego 2023 r. godz. 16 w Pasadenie
W imieniu zarządu i naszych wspaniałych laureatów zapraszamy członków i gości Klubu na Prezentację Nagród im. Heleny Modrzejewskiej za rok 2022, przyznanych przez Zarząd Klubu na wiosne 2022 państwu Katarzynie Smiechowicz i Markowi Proboszowi. Nasz Klub z dumą wręczy Nagrody im. Modrzejewskiej 2022, nazwane na cześć patronki Klubu, aktorki Heleny Modrzejewskiej (1840-1909), dwóm swoim przyjaciołom - członkini Klubu i Wiceprezes, wspaniałej aktorce Katarzynie Śmiechowicz oraz wielkiemu przyjacielowi Klubu i częstemu uczestnikowi jego imprez, wybitnemu aktorowi Marek Proboszowi.
Wręczenie nagrody odbędzie się podczas kolacji w eleganckiej i artystycznej rezydencji Monique Chmielewski Lehman i jej męża, byłego menedżera NASA i oficera marynarki wojennej, Davida Lehmana w Pasadenie. Wydarzenie zaplanowano na popołudnie w niedzielę 19 lutego 2023 r. o godzinie 16:00. z prezentacją o 17:00 i kolacją o 18:00. Musieliśmy zmienić termin wydarzenia ze względu na obchody 50. rocznicy ślubu pary naszych najwierniejszych członków, jak sie okazalo zaplanowane na 18 lutego, nasz pierwotny termin. Prezentacja Nagród im. Modrzejewskiej, która odbywa się w prywatnej rezydencji, jest otwarta dla członków Klubu, ich gości oraz gości honorowych naszych VIP.
O NAGRODACH im. HELENY MODRZEJEWSKIEJJ
W 2010 roku, aby uhonorować swoja patronke i docenić talent aktorski polskich aktorów, Klub Modrzejewskiej ustanowił Nagrodę im. Heleny Modrzejewskiej dla Najwybitniejszego Aktora Polskiego. W 2010 r. nagrodę po raz pierwszy otrzymał Jan Nowicki, w 2011 r. Anna Dymna, aw 2012 r. Barbara Krafftówna. W latach 2013-2017 nagrodę przerwano; nagrodę za rok 2018 otrzymała Jadwiga Barańska, w roku 2019 uhonorowano dwie emigracyjne aktorki Teatru Polskiego w Toronto Maria Nowotarska i Agata Pilitowska, w roku 2020 nagrodę wręczono wirtualnie Andrzejowi Sewerynowi, a w roku 2021 z okazji 50. jubileuszu Klubu Modrzejewska nagrody wręczono osobiście kalifornijskiej aktorce Beacie Poźniak oraz wirtualnie dyrektorowi warszawskiego Teatru Narodowego, legendzie polskiego filmu i telewizji, Janowi Englertowi. We wrześniu 2022 roku Jan Englert przyjechał do Kalifornii, aby osobiście odebrać nagrodę 2021 i wystąpić w „Kwiatach Polskich” w Beverly Hills i Vista w hrabstwie San Diego wraz z żoną, utalentowaną i piękną aktorką Beatą Ścibakówną.
KATARZYNA A. SMIECHOWICZ czasami występująca jako Kasia A. Leconte jest polską aktorką, która pracuje w Polsce i USA. Katarzyna rozpoczęła swoją karierę artystyczną jako nastolatka studiując aktorstwo u wielu znakomitych nauczycieli. Początkowo zajmowała się baletem i teatrem; z czasem film i telewizja stały się najbliższe jej sercu. Jej zamiłowanie do baletu i poezji przerodziło się w aktorstwo, gdy ceniony polski aktor Wirgiliusz Gryn odkrył w niej talent aktorski i przekonał ją, by wybrała zawód aktorski. Mieszkająca w Los Angeles od 2000 roku, studiowała aktorstwo w Beverly Hills Playhouse oraz w Margie Haber Studio. W swojej karierze wystąpiła w ponad 30 filmach fabularnych i serialach telewizyjnych, współpracując z takimi reżyserami jak Steven Spielberg, Krzysztof Krauze, Jacek Bromski, Tomasz Konecki, Andrzej Saramonowicz czy Olaf Lubaszenko.
Wybrane role filmowe to:
• 2020 -„BEZ SKRUPUŁÓW”, reż. Jacek Bromski, serial telewizyjny (Wanda)
• 2019- „SOLIDNE ZŁOTO”, reż. Jacek Bromski, Film (Wanda Szulc)
• 2018- „Dr. CUKIER”, reż. Paul Saleba - Film (km) (Boo Boo)
• 2015 - „ANATOMIA ZŁA”, reż. Jacek Bromski, Film
• 2015 - „BILET NA KSIĘŻYC”, reż. Jacek Bromski, Film (Donata KRUGER)
• 2012 - „PARADOKI”, reż. Borys Lankosz, serial telewizyjny
• 2011 - „WYGRANY”, reż. Wiesław Saniewski, Film
• 2009 - „U PANA BOGA ZA MIEDZĄ” reż. Jacek Bromski, Film (Ludmiła Niedbałko)
• 2009 - „U PANA BOGA W OGRODKU”, reż. Jacek Bromski, Serial TV (Ludmiła Niedbałko
• 2007 - „TESTOSTERON” reż. Film Tomasza Koneckiego i Andrzeja Saramonowicza (Barbie)
• 2003 - „SZPITAL NA PERYPETIACH”, reż. Krzysztof Jaroszyński Serial TV (Monika)
• 2001 - „WIELKIE RZECZY”, reż. Krzysztof Krauze - GRA (odc.2), Serial TV
• 2000 -„ CHŁOPAKI NIE PŁACZĄ”, reż. Olaf Lubaszenko, Film
• 2000 - „BARDZO OSTRY DYŻUR”, reż. Wojciech Mann i Krzysztof Materna, Sitcom TV
• 1989 - „MDM”, reż. Program TV Wojciecha Manna i Krzysztofa Materny
• 1998 - „TALK SHOW JERZEGO K”, reż. Jerzy Kryszak., Program TV
• 1997 - „CIEMNA STRONA WENUS”, reż. Radosław Piwowarski, Film
• 1996 -„ EKSTRADYCJA 2”, reż. Wojciech Wójcik, Serial TV
• 1996 - „GRY ULICZNE”, reż. Krzysztof Krauze, Film
• 1996 - „PRZECIĄG” reż. Maciej Zak i Jacek Kecik, Program TV
• 1995 - „DZIEJE MISTRZA TWARDOWSKIEGO”, reż. Krzysztof Gradowski, Film
Poza filmem i telewizją zagrała wiele świetnych ról teatralnych, m.in. Katarzynę w „Poskromieniu złośnicy” Szekspira i Różę w „Lilli Weneda” Juliusza Słowackiego. Kasia zadebiutowała w amerykańskim teatrze główną rolą Carrie w „Cafe Hollywood”. Oprócz wielu uznanych przez krytyków ról, Śmiechowicz pisała scenariusze i pracowała jako lektor. Jest Prezesem Studia Filmowo-Telewizyjnego Kasia Films, dzięki któremu stawia sobie za cel tworzenie międzynarodowych produkcji.
MAREK PROBOSZ, polsko-amerykański aktor, reżyser, scenarzysta, autor i producent ma na swoim koncie około 60 ról filmowych. Wiele z tych filmów zdobyło nagrody na prestiżowych festiwalach filmowych, takich jak Cannes, Berlin, San Sebastian, Moskwa, Karlowe Wary, Los Angeles czy Houston. Probosz wyemigrował do USA u szczytu swojej kariery w Europie, zaproszony przez The American Cinematheque w Los Angeles w 1987 roku jako „Idol swojego pokolenia”. Jego kariera filmowa i telewizyjna obejmuje role w polskich, czeskich, niemieckich, francuskich, włoskich i amerykańskich produkcjach i koprodukcjach, jak CBS „Scorpion”; „Scandal” stacji ABC; „Numbers” CBS; „JAG” NBC i „Monk” USA. Probosz otrzymał znakomite recenzje w The New York Times, Hollywood Reporter i Variety za sportretowanie legendy kina światowego Romana Polanskiego w filmie “Helter Skelter” Warner Bros. TV 2004.. Film „Pewnego razu w listopadzie” w reżyserii Andrzeja Jakimowskiego, w którym Probosz zagrał doktora prawa, otworzył Międzynarodowy Festiwal Filmowy w Warszawie. Otrzymał główną nagrodę na Międzynarodowym Festiwalu Filmowym w Taorminie na Sycylii w 2018 roku.
W 2006 roku zagrał niezapomnianą rolę jednego z największych bohaterów Polski, Europy i całego świata. Legendarnego ochotnika do Auschwitz, Witolda Pileckiego, w filmie „Śmierć rotmistrza Pileckiego” w reżyserii Ryszarda Bugajskiego. Film zdobył Nagrodę Specjalną Jury REMI na WorldFest – Międzynarodowym Festiwalu Filmowym w Houston w 2007 roku. Probosz objechał świat z filmem, uczestnicząc w wielu międzynarodowych festiwalach filmowych, pokazach i dyskusjach na uniwersytetach, w muzeach i ambasadach na całym świecie. W 2012 roku nagrał doceniony przez krytyków audiobook „Ochotnik z Auschwitz. Beyond Bravery” dla audible.com, który jest zbiorem Raportów Pileckiego z Auschwitz. Projekt otrzymał Srebrną Nagrodę IBPA im. Benjamina Franklina w 2013 roku oraz Nagrodę dla Najlepszej Prozy w 2012 roku. W 2018 roku Probosz wyreżyserował monodram „Ochotnik do Auschwitz: Rotmistrz Witold Pilecki”, w którym po raz kolejny wcielił się w jednego z największych bohaterów wojennych XX wieku. Spektakl, który wielokrotnie wystawiał na Broadwayu dla pełnych sal publiczności, zdobył nagrodę Best Documentary Show 2018 na największym na świecie Festiwalu jednego aktora - United Solo NYC (konkurowało 130 przedstawień z 6 kontynentów).
W 2022 roku Probosz wcielił się w jednego z największych poetów świata w XIX wieku, polskiego wieszcza Cypriana Kamila Norwida. Monodram w jego reżyserii i wykonaniu, w.g. scenariusza Kazimierza Brauna “Powrót Norwida” został uhonorowany nagrodą: Best New York Premiere na Festiwalu United Solo NYC. Światowa prapremiera spektaklu “Powrót Norwida” z aranżacją muzyczną i akompaniamentem fortepianowym Anny von Urbans zaprezentowana została w Polsce na Festiwalu Filmowym Pola Negri w Lipnie, gdzie Marek Probosz otrzymał za całokształt swojej twórczości w filmie i w teatrze nagrodę - Politka 2022. Na Bulwarze Gwiazd Poli Negri odsłonięto jego tablicę. W 2008 r. u boku gwiazdy scen brytyjskich Henry Goodmana, Marek zagrał Odyseusza w klasyku Sofoklesa “Philoktetes” w Teatrze The Getty Villa w Malibu. Główną rolę wraz z Don Cheadle zagrał w Teatrze Mark Taper Forum w Los Angeles w sztuce “Wieża Babel” 1990 r. Wyreżyserował i brawurowo zagrał Salome w swojej współczesnej adaptacji klasyka “Salome” Oscara Wilde’a. Nagroda Krytyki Czeskiej - Najlepsze przedstawienie teatralne roku 1986.
Niektóre z filmów, z których Probosz jest najbardziej znany, to: „Ślady wilczych zębów” (Nagroda Główna w Karlowych Warach 1984); „Cień paproci” (MFF w San Sebastian 1985); „Ferdydurke” (Festiwal Filmowy w Wenecji 1991); „8 w poziomie” (Nagroda Główna dla Filmu Niezależnego MFF w Gdyni 2009); „Rewers” (Złoty Lew Festiwal Filmowy w Gdyni 2009); „Janosik. Historia prawdziwa” (Festiwal Filmowy w Gdyni 2009); „Bokser” (Złoty Orzeł na Festiwalu Filmowym w Los Angeles 2011); „Układ zamknięty” (People’s Choice Award Toronto 2013, Humanitarian Society Award Chicago 2013); „Kocham kino” (Nagroda KMTF Turyn 1988); „Brat naszego Boga” (nominacja na Festiwalu Grand Prix Japonii w Tokio 1997, Nagroda MFF Teheran 1999); „Gracze” (Festiwal Filmowy w Gdyni 1995); „Czas dojrzewania” (Nagroda Specjalna Jury San Sebastian 1984); „Niech cię odleci mara” (Nagroda na Gdańskim Festiwalu Filmowym i Nagroda Klubu Krytyki Filmowej - Syrenka Warszawska 1982); oraz „Ćma” (Ngroda na Gdańskim Festiwalu Filmowym i Srebrny Medal MFF Figuiera de Foz 1980; Nagroda na Miedzynarodowym Festiwalu Filmowym w Moskwie 1981).
W świecie filmu dokumentalnego Probosz wyreżyserował pełnometrażowy film „Jan Kott: Ciągle żywy”, opowiadający o światowej sławy szekspirologu Janie Kotcie. Jego krótki film „Rebel”, dramat psychologiczny poruszający problem samobójstw wśród amerykańskiej młodzieży, był prekursorem jego amerykańskiego debiutu fabularnego „Y.M.I.”, do którego napisał scenariusz, wyreżyserował, wyprodukował i w którym zagrał główną rolę. Film zdobył nagrodę ABBOT - Audience Award Feature na The Other Venice Film Festival, Los Angeles 2004. Probosz jest adiunktem na Uniwersytecie Kalifornijskim w Los Angeles – UCLA, gdzie od 2005 roku wykłada aktorstwo teatralne i filmowe. W latach 2000-2005 wykładał w Emerson College w Los Angeles, a od 2008 roku w Edgemar Center For The Arts w Santa Monica -2011 oraz w Akademii Teatralnej im. A. Zelwerowicza w Warszawie w 2016. Jako ekspert aktorski został również zaproszony do nauczania aktorstwa filmowego w prestiżowym Williams College w Massachusetts w 2021 roku.
Aktor, reżyser i profesor jest także pisarzem, autorem dwóch książek: "Eldorado" (wyd. Stentor, 2009) i “Zadzwoń, jak cię zabiją" (wyd. Latarnik, 2011). Jego publikacje obejmują 11 oryginalnych i adaptowanych scenariuszy pełnometrażowych, takich jak, „Y.M.I.” (Nagroda Publiczności na The Other Venice Film Festival, Los Angeles 2004), “Amerykańska rodzina”, czy “Ostatni pierwszy krok”. Jest autorem dwóch sztuk teatralnych, „AUM, albo torturowanie aktorów” i “Auschwitz No. 432”, sześciu scenariuszy filmów krótkometrażowych oraz kilkudziesięciu esejów, rozdziałów książek i artykułów. Od 2018 roku Probosz jest stałym korespondentem kwartalnika literacko-artystycznego AFRONT. Często zapraszany do jury festiwali na całym świecie, do prowadzenia warsztatów aktorskich i scenariuszowych oraz MasterClass. Współpracował z elitą amerykańskich filmowców nominowanych do Oscarów i zdobywcami Oscarów. W 2018 został laureatem Oscara Diaspory Polskiej - Zlotej Sowy za całokształt twórczości w kategorii FILM w Wiedniu. W 2011 otrzymał medal Mortui Sunt ut Lieberti Vivamus w Londynie i zloty medal Witolda Pileckiego - Do Konca Niezlomny, w Oświęcimiu. Probosz uzyskał tytuł magistra sztuk pięknych na wydziale aktorstwa w 1984 roku w Państwowej Wyższej Szkole Filmowej i Teatralnej im. L. Schillera w Łodzi. Uzyskał również tytuł magistra sztuk pięknych na wydziale reżyserii w Amerykańskim Instytucie Filmowym – AFI w Los Angeles w 1993 roku.
FOTOGRAFIE Z PREZENTACJI NAGROD























.jpg)
.jpeg)
.jpeg)








